Tháng 09, 2019
Thứ hai
Thứ Sáu, ngày 14/02/2020 16:37 PM (GMT+7)

Vắc-xin miễn phí của gia đình

Nghỉ học hay đi học? Trông con như thế nào để không bị stress? Vui vẻ hay lo âu? Kỳ nghỉ đột xuất kéo dài do dịch Covid-19 này đang làm phát lộ thêm nhiều vấn đề về giáo dục trong gia đình, không phải của con trẻ, mà của chính cha mẹ. Làm thế nào để giữ nếp nhà bình yên trong mùa dịch?

Hồi mới sang Mỹ, tôi rất ngạc nhiên khi thấy hầu như nhà nào cũng có một cái hầm hoặc một cái tủ chứa thật to chứa đầy đồ hộp, gạo sấy, nước uống, xăng dầu, thuốc men. Hỏi ra thì mới biết, họ mua dự trữ để phòng khi gặp sự cố (bão, động đất, bão tuyết…) không thể ra khỏi nhà.

Lúc đó tôi còn nói thầm trong bụng, người Mỹ coi vậy mà sợ chết. Bây giờ nhìn lại thấy đồng bào ta trong dịch Covid-19 không biết ứng phó như thế nào, mới hay việc cẩn trọng và chu toàn trong từng chi tiết nhỏ có giá trị như thế nào khi cuộc sống bỗng nhiên bị đảo lộn.

Vắc-xin miễn phí của gia đình - 1

Trong kỳ nghỉ bất đắc dĩ này, nếu xem con là gánh nặng, bạn sẽ bị stress. Nếu thực sự thương yêu con, bạn sẽ thấy đây là một cơ hội tuyệt vời để kết nối tình cảm gia đình. Đó cũng là vắc xin tuyệt vời nhất. Mà hoàn toàn miễn phí!

Ở Louisiana, cứ khoảng tháng 8 đến tháng 10 là mùa bão. Chỉ cần có tin báo bão là tất cả các trường đều thông báo cho nghỉ. Ngoài trận bão Katrina và Rita năm 2005 là kinh hoàng, còn lại chỉ là mưa nhỏ và gió nhẹ. Nhiều lúc nằm nhà tôi cười thầm ở Việt Nam mưa lớn như thế gấp mấy lần vẫn đi học có sao đâu. Người Mỹ khéo lo xa.

Bây giờ thấy các bậc phụ huynh tranh cãi không biết có cho con mình đi học trong mùa dịch hay không mới thấy việc chuẩn bị kỹ năng sống thật sự quan trọng không chỉ với học sinh, mà còn cho cha mẹ nữa. Những hoang mang, tranh cãi này thực ra đều bắt nguồn tự việc thiếu kỹ năng và thiếu kinh nghiệm ứng phó với những thay đổi. Mọi việc sẽ vô cùng đơn giản, nếu cha mẹ hiểu rằng, sức khỏe và an toàn là yếu tố quan trọng hàng đầu thì việc đưa ra quyết định sẽ rất đơn giản và không cần bàn cãi.

Trước đây tôi cũng tưởng người Mỹ thực dụng đặt công việc và tiền bạc lên trên gia đình và con cái. Đến khi ở lâu mới thấy cha mẹ dành nhiều thời gian cho con cái hơn mình nghĩ. Còn cha mẹ mình ơi, chỉ mới hai tuần ở nhà với con mà đã thấy than phiền, hết stress đến khủng hoảng, mong cho con đi học lại, bất chấp nguy hiểm, là sao?

Một cặp vợ chồng khi sinh con ra thì tự phân công ai ở nhà trông con giờ nào và ai sẽ đi làm. Nếu người chồng thu nhập thấp hơn vợ, anh ta sẽ tự nguyện nghỉ việc ở nhà trông con, nấu nướng giặt giũ cho vợ yên tâm đi làm. Hiếm khi có chuyện thuê vú em trông con vì tiền thuê rất đắt, còn ông bà thì không có trách nhiệm giữ cháu cho cha mẹ. Cực thì cực thật nhưng nghĩ kỹ lại thì đó đúng là những trách nhiệm cơ bản mà cha mẹ phải làm với con cái. Chấp nhận sinh con thì phải chuẩn bị tâm lý ngay từ đầu.

Việt Nam chỉ có nghỉ hè. Còn ở Mỹ, học sinh ngoài nghỉ hè còn có nghỉ đông (winter break). Những bang có mùa đông khắc nghiệt, kỳ nghỉ đông có thể kéo dài hơn tháng trời và nghỉ xuân (spring break). Ở Mỹ không có những lớp học thêm để có thể gửi con vào đó cho cha mẹ rảnh tay đi kiếm tiền nên cha mẹ Mỹ phải cân bằng giữa việc kiếm tiền và thời gian dành cho con. Đừng nghĩ trẻ con Mỹ ngoan hiền hơn trẻ con Việt Nam, nếu không muốn nói là còn nghịch ngợm và tinh quái hơn nhiều lần vì chúng từ nhỏ đã được dạy tư duy độc lập chứ không phải con ngoan trò giỏi gọi dạ bảo vâng. Tôi chưa từng nghe thấy phụ huynh Mỹ nào bị stress hay khủng hoảng khi con cái họ ở nhà những kỳ nghỉ như thế, trong khi họ vừa phải đi làm vừa phải trông con.

Cùng là cha mẹ, ai cũng sẽ cực vì phải chăm con, đó là trách nhiệm tất yếu vì chúng ta đã chọn sinh ra đứa trẻ. Nhưng đừng vì thế mà quay trở lại đòi hỏi từ con quá nhiều. Người Mỹ không dạy con cái “Công cha như núi Thái Sơn/Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra/Một lòng thờ mẹ kính cha/Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con”. Họ chỉ nghĩ rằng đứa trẻ này không đòi ra đời, mình mang nó đến cuộc sống này thì phải có trách nhiệm nuôi dạy nó thật tốt. Cha mẹ dạy con bằng cách bắt nó gánh vác những trọng trách của dòng họ hai bên nội ngoại hay nên dạy con được là chính mình để cống hiến cho xã hội và sống cuộc đời riêng hạnh phúc của nó? Triết lý của cha mẹ Mỹ là chấp nhận những sự thật tất yếu của cuộc sống: bạn có quyền lựa chọn cuộc sống tự do của mình và không sinh con, nhưng khi đã có con thì phải chấp nhận dành thời gian để nuôi dạy nó. Có lẽ vì thế mà họ không stress lên stress xuống hoặc khủng hoảng trầm trọng khi phải ở nhà để chăm con.

Các bậc phụ huynh Việt Nam nếu thực sự thương con mình thì hãy để con mình nghỉ học thêm vài tuần cho tới khi tình hình dịch CoVid-19 thực sự được kiểm soát. Hãy nhìn vấn đề theo hướng tích cực: đây là thời gian bạn bù đắp lại cho con cái và gia đình vì cả năm bạn đã dành quá ít thời gian cho con. Hãy lên kế hoạch học và chơi với con tùy theo từng lứa tuổi của chúng.

Đừng nói là bạn không biết làm gì mà hãy nói là bạn không muốn làm gì thì đúng hơn. Vì nếu bạn muốn sẽ có rất nhiều thứ bạn có thể làm cho con bạn.

Đối với các bé mẫu giáo, cha mẹ có thể dạy con tô màu, học bảng chữ cái, học đếm số, học phân biệt các con vật, đồ dùng gia đình, phương tiện giao thông, chơi với con, cùng con xem phim hoạt hình hoặc kể chuyện (đọc sách cho con nghe).

Đối với các bé tiểu học, cha mẹ hãy bỏ thời gian cùng con ôn bài, xem lại bài vở của con xem con mình còn chưa hiểu phần nào rồi giảng lại cho con hiểu. Tôi không tin các ông bố bà mẹ có bằng cử nhân đại học mà không thể giảng bài cấp 1 cho con. Cho dù nếu quên đi nữa, các bạn vẫn có thể đọc sách giáo khoa hoặc tham khảo trên mạng để giải thích cho con mình hiểu. Điều này không khó, chỉ là bạn có muốn làm không thôi.

Đối với các bé từ cấp hai trở lên, bạn có thể dành thời gian tâm sự với con về chuyện trường lớp, bạn bè để hiểu thêm những khó khăn áp lực mà con mình phải chịu khi đi học. Có thể dạy cho con làm việc nhà, nấu cơm, khuyến khích con chia sẻ công việc với bố mẹ, cùng xem phim với con và rút ra những bài học trong phim với con.

Các ông bố nên dành thời gian vận động, chơi đùa, tập thể thao với con để giúp con tăng cường sức đề kháng.

Còn hàng trăm chuyện khác mà bạn có thể làm với con mình trong thời gian nghỉ này, miễn là bạn muốn làm.

Nếu bạn xem con bạn là gánh nặng, bạn sẽ bị stress. Nếu bạn thực sự thương yêu con bạn, bạn sẽ thấy đây là một cơ hội tuyệt vời để kết nối tình cảm gia đình. Và tình cảm gia đình là liều vắc-xin chống dịch tốt nhất hoàn toàn miễn phí.

Vắc-xin miễn phí của gia đình - 2

Huỳnh Chí Viễn

Tin đọc nhiều

Nước mắt của dòng sông Sống gần 10 năm ở miền Tây Nam Bộ, tôi đã không ít lần chứng...
Vắc-xin miễn phí của gia đình Nghỉ học hay đi học? Trông con như thế nào để không bị...
Quê hương nếu ai không nhớ, sẽ không lớn nổi thành người Trong mỗi trái tim thi sĩ đều thường trực một tình yêu Tổ...
Thế nào là báo lá cải? Chức năng cao nhất của báo chí dù "tà" hay "chính" vẫn là cung...